Türk dünyasında yaşanan gelişmelere karşı daha duyarlı olmak zorundayız.
Türk dünyasının kültürel, ekonomik ve siyasi birlikteliği isteniyor ve bu alanda çalışmaların derinleşmesi isteniyorsa Türk devlet ve topluluklarının birbirlerine bigane kalması mümkün değildir.
29 Haziran 3 Temmuz 2026 tarihleri arasında Bakü’de Türk Günü kutlamaları gerçekleştirildi. Çalıştaylar, kongreler, sergi ve gösterilerle yüzlerce katılımcının çabalarıyla 1926’da gerçekleştirilen Birinci Bakü Türkoloji Kurultayı 100 yıl aradan sonra daha somut adımların atılması için yeni kararlara zemin hazırladı.
6-7 Ekim 2025 tarihinde Gebele’de gerçekleştirilen 12. Türk Devletleri Teşkilatı Zirvesinde alınan karar gereğince 2026 tarihinde Bakü’de gerçekleştirlen Türk Dünyası Günü sadece Türk halklarının kültürel kaynaşması anlamına gelmemektedir. Aynı zamanda Türk dünyasının entegrasyonu, dil, tarih, edebiyat, sanat, iletişim, teknolojik… birçok alanda ortak hareket etme ve değişen dünyada yeni güçlü bir stratejik işbirliği vizyonu ortaya koymaktadır.
Türk dünyasından yüzlerce katılımcının çabaları ve Azerbaycan devletinin her türlü desteğine rağmen yapılan çalışmaların medya tarafından Türk dünyasına durulması konusunda yeterince çalışma yapıldığını söylemek güçtür.
Türkiye başta olmak üzere Azerbaycan’da şekillenen Türk dünyasının yeni vizyonu ile ilgili yapılan çalışmalar ve atılan adımların Türk halklarına yeterince duyurulmadığını görmek üzüntü vericidir. Bazı Azerbaycan TV kanalları ve TARSAM gibi sivil inisiyatifli düşünce kuruluşları dışında Türk dünyasının yeniden şekillendiği Uluslararası Türk Gününde yapılan çalışmaların duyurulmamış-ilgi gösterilmemiş olması manidardır!
Bu kapsamda Azerbaycan’da yayın hayatına devam eden Baku TV’de "AKTUAL GÜNDƏM" programında 1 Temmuz 2026 tarihinde “Türk dünyasının entegrasyonu” üzerine TARSAM (Türk Dünyası Stratejik Araştırmalar Merkezi) olarak bizim de katıldığımız program gerçekleştirildi.
Katılımcılar: Elçin Əlibəyli (Sunucu), Elçin Mirzəbəyli (Milli Meclis Milletvekili), Aqil Camal (Türküstan, Medya Grubu Başkanı), Naci Yengin (TARSAM) Türk Dünyası Stratejik Araştırmalar Merkezi Başkanı.
Sunucu: Vaktiniz hayır, Aktual Gündem yayında. Türk devletlerini, Türk halklarını ve Türk fikrini birleştiren Türkoloji Kurultayı'nın 100. yılına adanmış haftalık etkinlikler devam ediyor. Bugün heyetler Azerbaycan'ın işgalden kurtarılmış topraklarındalar. Yarın Karabağ Üniversitesi'nde büyük bir etkinlik bekleniyor. Ancak bu süreçte önemli bir sorun ortaya çıktı: Türk devletleri arasında bilgi alışverişinin arzu edilen seviyede olmaması. Özellikle Orta Asya devletleri ve diğer bölgelerdeki Türk toplulukları ile bir kopukluk hissediliyor. Oysa ortak bir Türk tarihini, kültürünü ve siyasi süreçlerini kapsayacak bir "ortak Türk bilgi portalı"na ihtiyaç var. Bugün stüdyomuzda Elçin Mirzəbəyli ve Aqil Camal var, ayrıca Türkiye'den TARSAM Başkanı Naci Yengin de bizimle.
Bakü TV’de yapmış olduğumuz konuşma metni aşağıdadır.
Sunucu: Çok doğru, bir vatandaş ve aydın perspektifi. Avrupa Birliği de benzer süreçlerden geçti. Biz de o aşamaları geçmeliyiz. Ayrı ayrı tarih yazarsak bütünü kaybederiz. Naci Bey, Türkiye'de durum nasıl?
Naci Yengin: Türkiye, Atatürk'ün vefatından sonra bir dönem Türk dünyasından uzaklaştı. 1980'lerden sonra çalışmalar tekrar başladı. 1926 Bakü Türkoloji Kongresi'nden sonra Sovyetler Birliği, Türk dünyasını bölmek için çok ciddi politikalar yürüttü. Bugün 2026'ya geldiğimizde ise Türk dünyası artık stratejik bir güç odağıdır. Ancak medya olarak, yazarlar olarak bizim görevimiz bunu kitlelere yaymaktır.
2026 yılında Bakü’de gerçekleştirilen Türk Dünyası Günü bu açıdan çok önemli bir vizyon göstergesidir.
…
Türkiye’de de ana akım medyada Türk dünyasına yeterince yer verilmiyor. Bu bizim de üzüntümüz bu yöndedir. Ancak ortak projelerle, TARSAM gibi kurumlar ve medya gruplarla ortak sesimizi yükseltebilir ve sesimizi birleştirebiliriz. Bu anlamda Türk dünyasında başta Türkiye ve Azerbaycan olmak üzere Türk dünyasının ortak bilgi portallarına, düşünce kuruluşlarına ihtiyaç vardır. Bizler TARSAM olarak Türk dünyası için atılacak adımları destekliyor ve her türlü ortaklıkların yanında olduğumuzu belirtiyoruz. TARSAM’un 2008 yılında kuruluş amacı da Türk dünyasında ortak değerler etrafında birleşmek ve ortak vizyon için çalışmalar yapmaktır.
Naci Yengin: Baku TV’nin Türk dünyasına yönelik yapmış olduğu program adına şahsınızda emeği geçenlere teşekkür ederim.
Sunucu: Çok teşekkürler. Bu söyleşi, aslında hepimizin ortak arzusunun dile getirilmesiydi. Umarım bu 100. yıl sadece anma değil, Türk dünyası için önemli bir başlangıç olur.