Katip çelebi Üniversitesi öğretim üyesi Prof.Dr. Cenk Demirkıran’la Ahıska Türklerinin tarihsel serüvenini, 14 Kasım 1944 sürgününü, Ahıska Sürgününe özel hazırladığı belgesel süreci konuştuk.
Programdan öne çıkan başlıklar şunlar oldu:
Ahıska Türkleri Kimdir? Ahıska, Gürcistan sınırları içerisinde, Ardahan'ın karşısında bulunan bir bölgedir. Buradaki Türk halkı, kültürel ve dilsel açıdan Kuzey Doğu Anadolu Türkleri ile aynı kökene sahiptir; Anadolu Türklerinden hiçbir farkları yoktur.
1944 Ahıska Türkleri Sürgünü: Stalin döneminde Sovyetler Birliği, Türk unsurlarını bölmek ve tampon bölgeleri ortadan kaldırmak amacıyla, Ahıska Türklerini bir gecede, hiçbir eşyalarını almalarına izin vermeden vagonlarla Özbekistan, Kırgızistan ve Kazakistan'a sürmüştür. Sürgün öncesi halk, yerel halka karşı "insan yiyen, Müslüman olmayan kişiler" şeklinde kara propaganda ile ötekileştirilmiştir.
Ahıska Sürgünü Belgesel Çalışması: Prof. Dr. Demirkıran, bir bilimsel araştırma projesi kapsamında Ahıska Türkleri üzerine kapsamlı bir belgesel hazırlamıştır. Belgesel çekimlerinde bölgeyi ziyaret etmiş, sürgünü bizzat yaşayan kişilerin tanıklıklarını almış ve o dönemde bölgeye yerleştirilen Ermeni köyleriyle de görüşmeler yapmıştır.
Ahıska Türklerinin Kültürlerini Koruma: Ahıska Türkleri, gittikleri coğrafyalarda zorluklara rağmen milli kimliklerini, dillerini ve geleneklerini korumayı başarmışlardır. Düğün, taziye ve günlük yaşam pratikleri, Anadolu Türk kültürüne %98 oranında benzerlik göstermektedir.
Ahıska Türklerinin Günümüzdeki Durumu: Sürgünden bu yana yerlerine geri dönemeyen tek Türk topluluğu olmalarına rağmen, gittikleri ülkelere entegre olmuşlar, tarım ve hayvancılıkta önemli başarılar elde etmişlerdir. Günümüzdeki genç kuşaklar, vatan olarak Türkiye'yi ve Ahıska'yı bir bütün olarak görmektedir.
Programa katkılarından dolayı sayın Cenk Demirkan’a teşekkür ederim